چطور قیمت نقره در ایران تعیین می‌شود

قیمت نقره در ایران عدد مستقلی نیست که کسی تعیینش کند. حاصل ترکیب دو بازار است، بازار جهانی فلز و بازار آزاد ارز. اگر مسیر محاسبه را بدانی، دیگر تغییرات روزانه برایت غیرقابل پیش‌بینی نخواهد بود.

قدم اول، اونس جهانی

واحد مرجع نقره در بازار جهانی، اونس تروی است. هر اونس تروی برابر 31.1034768 گرم است. قیمت اونس نقره به دلار در بورس‌های جهانی و بازار نقدی لندن مشخص می‌شود و در طول شبانه‌روز تغییر می‌کند. این عدد پایهٔ همه چیز است.

قدم دوم، تبدیل اونس به گرم

برای رسیدن به قیمت هر گرم به دلار، کافی است قیمت اونس را بر 31.1034768 تقسیم کنی. نتیجه، ارزش دلاری یک گرم نقرهٔ خالص است.

قیمت هر گرم به دلار برابر است با قیمت اونس تقسیم بر 31.1034768

قدم سوم، ضرب در نرخ ارز

حالا باید آن عدد دلاری را به ریال یا تومان تبدیل کنی. نرخی که در این تبدیل به کار می‌رود، نرخ آزاد بازار است نه نرخ رسمی، چون خرید و فروش نقره در بازار داخلی با همان نرخ آزاد انجام می‌شود.

قیمت هر گرم به تومان برابر است با قیمت هر گرم به دلار ضرب در نرخ آزاد دلار

همین دو ضرب و تقسیم ساده، بیش از نود درصد تغییرات قیمت نقره در ایران را توضیح می‌دهد. برای همین وقتی نرخ دلار بالا می‌رود، حتی اگر اونس جهانی ثابت باشد، قیمت گرم نقره در ایران بالا می‌رود.

قدم چهارم، حباب بازار داخلی

عددی که از سه قدم بالا به دست می‌آید، قیمت پایه یا قیمت ذاتی است. قیمت واقعی معامله در بازار داخلی معمولاً کمی بالاتر یا پایین‌تر از آن قرار می‌گیرد. به این اختلاف حباب می‌گویند و از چند عامل می‌آید.

• کمبود یا فراوانی عرضهٔ فیزیکی در داخل کشور
• هزینهٔ واردات، حمل و بیمه
• انتظارات بازار دربارهٔ جهت آیندهٔ نرخ ارز
• تقاضای فصلی، مثلاً در دوره‌هایی که تقاضای زیورآلات بالا می‌رود

حباب می‌تواند مثبت یا منفی باشد و در دوره‌های بی‌ثباتی ارزی دامنه‌اش بیشتر می‌شود.

قدم پنجم، اجرت و کارمزد

تا اینجا دربارهٔ خود فلز حرف زدیم. اگر بخواهی نقرهٔ فیزیکی بخری، هزینهٔ ساخت شمش یا اجرت ساخت مصنوع هم اضافه می‌شود. این هزینه بخشی از قیمت فلز نیست و هنگام فروش هم معمولاً برنمی‌گردد. در خرید به صورت ثبت دفتری این هزینه وجود ندارد و فقط کارمزد معامله اعمال می‌شود که درصد مشخصی است و پیش از تأیید سفارش به تو نشان داده می‌شود.

چرا قیمت‌ها در چند سایت یکسان نیست

سه دلیل اصلی دارد. اول، هر سامانه از منبع متفاوتی نرخ دلار را می‌خواند. دوم، لحظهٔ به‌روزرسانی یکسان نیست و در بازاری که سریع حرکت می‌کند، چند دقیقه فاصله عدد را تغییر می‌دهد. سوم، هر مجموعه‌ای اسپرد و کارمزد خودش را دارد.

روش قیمت‌گذاری در نقره‌ای

در نقره‌ای قیمت از چند منبع مستقل خوانده می‌شود و میانهٔ آن‌ها مبنا قرار می‌گیرد. مقادیری که فاصلهٔ زیادی با میانه دارند کنار گذاشته می‌شوند تا یک منبع خراب قیمت را منحرف نکند. اگر منبعی چند بار پشت سر هم پاسخ ندهد، موقتاً از مدار خارج می‌شود و سامانه سراغ بقیه می‌رود. همچنین سقفی برای پرش لحظه‌ای وجود دارد تا یک دادهٔ نادرست نتواند قیمت را ناگهان جابه‌جا کند. قیمت لحظه‌ای و زمان آخرین به‌روزرسانی را در صفحهٔ قیمت نقره می‌بینی.